Dofollow, nofollow, sponsored, UGC: dùng khi nào và sự thật về “dofollow”

Cách dùng liên kết nofollow sponsored và UGC

“Dofollow” không phải một thuộc tính HTML thực sự tồn tại — đây là thuật ngữ do cộng đồng SEO tự đặt ra để mô tả link không có thuộc tính nofollow. Thuộc tính thật sự tồn tại gồm rel="nofollow", rel="sponsored", và rel="ugc".

Mình là Đăng, làm Search Marketing cho khách hàng B2B tại SME Solution đã 6 năm. Bài này mình sẽ làm rõ cách Google thực sự xử lý các thuộc tính này từ 2019 đến nay, khác khá nhiều so với hiểu biết cũ.

“Dofollow” thực ra không tồn tại

Đây là điểm đính chính quan trọng nhất: không có giá trị thuộc tính nào tên là “dofollow” trong chuẩn HTML hay tài liệu chính thức của Google. Link không mang thuộc tính nofollow đơn giản là “link được theo” (followed link) ở trạng thái mặc định — “dofollow” chỉ là cách gọi quen thuộc trong cộng đồng SEO, không phải giá trị kỹ thuật thật sự cần khai báo.

3 thuộc tính rel thực sự tồn tại

3 thuộc tính rel cho link và khi nào dùng
  • rel="nofollow" — dùng cho link không muốn thể hiện sự “bảo chứng” hoặc không muốn Googlebot crawl trang đích, mà không thuộc hai loại dưới đây.
  • rel="sponsored" — bắt buộc dùng cho mọi liên kết trả phí, quảng cáo, hợp tác thương mại.
  • rel="ugc" — dùng cho nội dung do người dùng tạo ra, như link trong phần bình luận hoặc diễn đàn.

Các thuộc tính này có thể kết hợp với nhau trên cùng một link (ví dụ rel="ugc sponsored" cho một bình luận có link trả phí).

Cơ chế: từ “quy tắc cứng” sang “gợi ý” kể từ 2019

Đây là thay đổi quan trọng nhất mà nhiều người làm SEO chưa cập nhật.

Trước tháng 9/2019, mô hình Google áp dụng nhị phân rõ ràng: link có nofollow chắc chắn không truyền PageRank, link không có thì truyền toàn bộ. Từ tháng 9/2019, Google chuyển sang coi nofollow, sponsored, và ugc là “gợi ý” (hints) chứ không phải chỉ thị bắt buộc tuyệt đối — nghĩa là các thuộc tính này ảnh hưởng đến cách Google xử lý link, nhưng không đảm bảo tuyệt đối link đó truyền 0% giá trị liên kết hoặc hoàn toàn bị loại khỏi việc thu thập dữ liệu để khám phá nội dung mới.

Xem thêm  Toxic backlink là gì? Khi nào thực sự cần dùng công cụ Disavow

Ý nghĩa thực tế: Google vẫn có thể dùng các link này để phát hiện trang mới (dù không dùng để tính PageRank), và trong một số trường hợp hiếm, vẫn có thể xem xét truyền một phần giá trị nếu các tín hiệu khác đủ mạnh. Đây không phải “lỗ hổng” để lợi dụng — chỉ là cách hiểu chính xác hơn về cơ chế thực tế, thay vì mô hình nhị phân đơn giản hóa trước đây.

Lịch sử: nofollow ra đời để chống spam bình luận, không phải để “ẩn” link

Hiểu đúng nguồn gốc giúp tránh áp dụng sai mục đích ban đầu của thuộc tính này.

Thuộc tính rel="nofollow" ra đời năm 2005, là kết quả hợp tác giữa Google, Yahoo và Microsoft nhằm đối phó với một vấn nạn cụ thể vào thời điểm đó: spam bình luận (comment spam). Trước 2005, việc chèn link vào phần bình luận blog, diễn đàn là một chiến thuật xây backlink phổ biến — chỉ cần để lại bình luận kèm link, quản trị viên website nào không kiểm duyệt kỹ sẽ vô tình “tặng” backlink cho spammer. Nofollow ra đời để giải quyết đúng vấn đề này: cho phép website vẫn mở bình luận công khai mà không lo bị lợi dụng làm nguồn backlink miễn phí.

Theo thời gian, Google mở rộng công dụng ban đầu này sang hai mục đích khác: đầu tiên là công cụ đánh dấu link quảng cáo/tài trợ (để tránh vi phạm nguyên tắc “mua bán ảnh hưởng thứ hạng”), sau đó tách hẳn thành thuộc tính sponsored riêng biệt (2019) để phân biệt rõ với trường hợp UGC gốc ban đầu. Đây chính là lý do vì sao hiện có tận 3 thuộc tính riêng biệt (nofollow, sponsored, ugc) thay vì chỉ một nofollow chung chung như 15 năm trước — mỗi thuộc tính giờ phản ánh đúng một tình huống cụ thể, giúp Google phân loại tín hiệu chính xác hơn nhiều so với mô hình nhị phân ban đầu.

Khi nào dùng thuộc tính nào

  • Đặt backlink trả phí, hợp tác quảng cáo → rel="sponsored", bắt buộc theo hướng dẫn của Google.
  • Cho phép người dùng để lại link trong bình luận, diễn đàn → rel="ugc".
  • Link ra ngoài không muốn “bảo chứng” nhưng không thuộc hai loại trên (ví dụ trích dẫn nguồn có thể không hoàn toàn đáng tin cậy) → rel="nofollow".
  • Link nội bộ, link đến nguồn đáng tin cậy muốn bảo chứng → không cần thêm thuộc tính gì (mặc định “followed”).

Ví dụ code HTML cụ thể cho từng trường hợp

Để tránh nhầm lẫn khi triển khai thực tế, dưới đây là cú pháp cụ thể cho từng tình huống:

  • Link quảng cáo/tài trợ: <a href="https://doi-tac.vn" rel="sponsored">Xem thêm về đối tác</a>
  • Link trong bình luận người dùng để lại: <a href="https://website-cua-nguoi-binh-luan.com" rel="ugc">website của tôi</a>
  • Link ra ngoài không muốn bảo chứng nhưng không phải quảng cáo: <a href="https://nguon-tham-khao.com" rel="nofollow">nguồn tham khảo</a>
  • Bình luận có cả yếu tố UGC lẫn được trả phí: <a href="https://link.com" rel="ugc sponsored">link</a>
  • Link nội bộ hoặc link ra nguồn tin cậy (không cần thuộc tính gì thêm): <a href="https://nguon-uy-tin.com">nguồn uy tín</a>

Ví dụ thực tế cho website B2B: khi nào cần chú ý các thuộc tính này

Với website B2B, tình huống thường gặp nhất liên quan đến 3 thuộc tính này gồm: trang “đối tác/nhà phân phối” thường liệt kê link đến website của các đối tác kinh doanh — nếu đây là quan hệ đối tác thông thường (không phải trả phí để được liệt kê), không cần gắn sponsored; nhưng nếu có yếu tố trả phí để xuất hiện trong danh sách, bắt buộc phải đánh dấu sponsored. Phần bình luận trên blog (nếu website có mở tính năng này) nên tự động gắn ugc cho mọi link người dùng để lại — hầu hết CMS hiện đại (WordPress, v.v.) đã tự động xử lý việc này mặc định, nhưng đáng để kiểm tra lại cấu hình. Trao đổi guest post với đối tác ngành — nếu đây là trao đổi biên tập tự nhiên (không phải trả tiền), không cần thuộc tính đặc biệt; nếu có yếu tố thương mại, cần sponsored.

Sai lầm thường gặp

  • Không đánh dấu sponsored cho link quảng cáo/trả phí — vi phạm trực tiếp hướng dẫn của Google, rủi ro bị xử lý thủ công nếu phát hiện.
  • Dùng nofollow cho mọi link ra ngoài “để an toàn”, kể cả link đến nguồn tham khảo uy tín thực sự — làm giảm giá trị E-E-A-T vì thiếu tín hiệu trích dẫn nguồn đáng tin cậy.
  • Nghĩ rằng nofollow đảm bảo tuyệt đối 0% giá trị được truyền — theo mô hình “hints” từ 2019, đây không còn là quy tắc tuyệt đối.
  • Bỏ qua ugc cho link trong bình luận, dùng nofollow chung chung — không sai nghiêm trọng nhưng không đúng chuẩn khuyến nghị.
Xem thêm  Backlink là gì? Yếu tố quyết định giá trị một backlink và sự thật về Domain Authority

Người dùng thường (không phải SEOer) có cần quan tâm đến các thuộc tính này không?

Với chủ doanh nghiệp B2B tự quản trị website, việc hiểu tổng quát 3 thuộc tính này vẫn hữu ích — đặc biệt khi quyết định có nhận bài viết tài trợ, trao đổi link với đối tác, hoặc mở tính năng bình luận trên site. Phần kỹ thuật khai báo cụ thể trong code có thể giao cho đội kỹ thuật/agency xử lý.

FAQ

Tại sao Google lại tách sponsored và ugc thành thuộc tính riêng thay vì gộp chung vào nofollow?

Vì mỗi loại mang ý nghĩa khác nhau mà Google muốn phân biệt rõ để xử lý chính xác hơn — link trả phí (sponsored) có bản chất thương mại rõ ràng, cần tuân thủ nguyên tắc quảng cáo; link UGC là nội dung ngoài tầm kiểm soát của chủ website; còn nofollow “thuần” dành cho các trường hợp còn lại. Gộp chung vào một nhãn duy nhất khiến Google khó phân biệt được bối cảnh thực sự của từng link.

Việc quên gắn sponsored cho link trả phí có bị Google phạt ngay không?

Không có cơ chế phạt tự động tức thời, nhưng đây là vi phạm nguyên tắc quản trị website của Google về link scheme — nếu bị phát hiện qua đánh giá thủ công (đặc biệt với các trường hợp rõ ràng là mua bán link quy mô lớn), có thể dẫn đến hành động thủ công ảnh hưởng đến toàn site, không chỉ riêng link vi phạm.

Xem thêm  Offpage SEO là gì? Hướng dẫn chi tiết từ A–Z cho người mới (2025)

Có cần audit lại toàn bộ link cũ để thêm đúng thuộc tính rel không?

Nên làm nếu site có nhiều nội dung UGC (bình luận, diễn đàn) hoặc từng có backlink trả phí chưa đánh dấu đúng — đây là rủi ro tuân thủ đáng lưu ý, đặc biệt nếu có kế hoạch mở rộng hợp tác quảng cáo/backlink trả phí.

Nofollow link có hoàn toàn vô giá trị với SEO không?

Không — vẫn mang lại traffic giới thiệu thực tế, góp phần vào hồ sơ liên kết tự nhiên (site chỉ toàn link follow thường trông bất thường), và theo mô hình hints, đôi khi vẫn được cân nhắc là một phần tín hiệu.

Có thể kết hợp nhiều thuộc tính rel cùng lúc không?

Có — ví dụ rel="ugc sponsored" cho bình luận có chứa link trả phí, các giá trị có thể kết hợp trong cùng một thuộc tính rel.

Tổng kết lại, dù thuật ngữ “dofollow” phổ biến trong cộng đồng SEO đến đâu, hiểu đúng bản chất kỹ thuật thật (3 thuộc tính rel cụ thể, mô hình hints từ 2019) giúp bạn triển khai chính xác và tuân thủ đúng nguyên tắc của Google, tránh cả hai thái cực: dùng nofollow tràn lan “cho an toàn”, hoặc bỏ sót sponsored cho các link thực sự mang tính thương mại.

Kiểm tra cấu hình hiện tại của website

Với website B2B dùng CMS phổ biến (WordPress, v.v.), nên kiểm tra cấu hình mặc định của theme/plugin đang dùng để xác nhận link bình luận có tự động gắn ugc hay không, và rà soát thủ công các trang có nội dung quảng cáo/tài trợ để đảm bảo đã gắn đúng sponsored. Đây là việc nên làm một lần, sau đó chỉ cần duy trì đúng quy tắc cho nội dung mới xuất bản.

Nguồn tham khảo

Đây là chi tiết kỹ thuật nhỏ nhưng có thể ảnh hưởng đến việc tuân thủ nguyên tắc quản trị website của Google — đáng để kiểm tra kỹ một lần cho toàn site, đặc biệt nếu doanh nghiệp có kế hoạch mở rộng hợp tác nội dung tài trợ hoặc mở tính năng bình luận công khai trong tương lai gần.

Không chắc website của bạn đang gắn đúng thuộc tính rel cho từng loại link? Dịch vụ SEO Audit tại SME Solution kiểm tra tuân thủ và tối ưu lại toàn bộ liên kết đi ra.

Đánh giá bài viết post